So Mekato

Wednesday, February 10, 2016

ATO NEHA MI TANI OHO CIKUNWÑ

Aato Neha mi wqa buuliñ kwne kulala Abotani mòka oho ku hwla hiñla Gartw Tamañ ude abw kwleja, Úì atañ hwra’ apa’ mapa ce’ha firañ yu. Ho nw hwla na ce’ha fikwfi nw, hwla taka bwkele Úì atañ Neha mi mòlu apa’ bila kimma hwfi kwfi yu.

Dazi Gartw Tamañ ka kamì-kalo ho mwlañmi ka yarku nwñ, “Homilo hime ka gusu fihepa haqwja lusu fakuyo. Oho si gula’ swfi kumilo nunu mi qo gyo’faso, mwlañru áafá. Ho ludvr swsa”.

Kamikalo ho, hime si gusu fiku yu. Hoyadiñ, Gartw Tamañ, Myotw, Piifáa, Acu-Abyo, Diñgyañ, Sww, Abotani mwlañru mi gyo’lw kwle, Úì atañ hw jilañ adiñ, ci’ri adiñ gwto la palo-biko adiñ áala, mílò iñgya hokwla, agó impuñ loyepa koga-kora adiñ dutiñ duja bwtokula duzáa duku yu. 

Abotani Yama Tanija, afe’ ago ho da’la roka hate’ hela mò jihiñ byare kontw’ jarpw gwtola hwzañ mi uraa áapo’ nama pa da’ku yu. Hokw, byaci liñkur kula yapvr ho koda’ tola da’gw daku yu.

Kami-kalo ja’ho, Dazi Gartw Tamañ mwlañru mi áatw’ pake nila laka lunwñ, “Swlo nunu Úì atañ tvrv hi’xa’ dado áado, Yama Tani tvrv áado, oho si gusu doku ke. Swlo oho lo abba hw kala’ kaka ko’toku. Oho kala’fiku milo swlo hame hokw Neha mi ce’su faku yo.”

Úì atañ mwlañru yalu-yabfa adiñ swfinwñ, mòlu mi oho kaji’swda fi lambyolo hwla hiñla, “Kw! oho kaala’ fiku milo qunu ce’su kuma sa,” hwsu bwfiku yu. Gartw Tamañ lunwñ, “Si qo Neha mi apiñ ga’hiñ pohe púbì bwfì ke. Ho Neha mi uura impuñ hokw ato guliñ swki nenci ke. Mwlañru adu mapa kafá zaala dùuto. Huka harpuñ hona guha tafi nw, ho guha bwla apiñ ga’hiñ simi bikoda, hw abba badvr ja’kuke.”



Kamì ho, Neha gujo-gujo gula, Myotw harpuñ ho guka haw guku liñku; Piifáa harpuñ ho guka haw guku liñku; Diñgyañ harpuñ ho guka haw guku liñku; Sww harpuñ ho guka hate’ hela guku liñku la; gujo-gujo byaci ho guliñ fiyu. Ho guliñ bwla Tani harpuñ ho guha la apiñ ga’hiñ mi Tani mi bila kula la, Abotani ka harpuñ hokw guliñ kuma sola dùuku. Hwla dùukwle, Tani oho pa Ato Neha mi lampo cipe’ hwla, axáa luko kunwñ hw done kupe hiñdo.


(Kenwbo: Pura Lailyang)

Tuesday, February 9, 2016

Imi Nw'te'

Kolò qo hamañ hwtè te’. Jabyò ho iñla seya hamañ jalo, padw’ hamañ jalo hwtedupa heñkele mwdo hupa mwtola yorlu pwfi’ ho mwdo faapa’ hate’. Yorlu hokw giyañ hamañ ga’ze hwbwla áaku.

Ude ho áabwku kwle qwka amí hw dùumi.

“Ata, qo si hamañ hwbwfi,” hwla qo qwka amí mi lukoto.

“Paya paco, ena! Asèlala xwwto,” mò qwmi lu.

Qo yamu parge’ lala hamañ mi xwwbwfi.

“Hamañ amiñ do ku ka a, Ata.”

“Hokoda yamu mi ayapa ami’ to kutwka a.”

 Qwzi apiñ dwpa mwla dùukele, áamì dore hara fi.

“Si huka áamì na?” qo taka to.
“Aki ka áttò dùudu, áamì kw’ áttò zima ke,” hwla ata luko ne.

“Swka áamì ka ami’ si nwna gwdota nw?” áamì ka ami’ mi kaage’ lala qo luto.

“Eñbyo e! Áamì ka ami’ si mi’ju gwdota ka a,” hwla ata lune. “Byago ho limbwla kaka he.”



Qo byago ho limbw kwle dazi beñdoku mi. Áamì mi dazi kazañ kwne dwla hwla qo amiñ ho áato.


Amiñ ho áabwla qo áamì ka ami’ mi kaka kwle, mi’ju gwkuma. Mò ka ami’ hw puuro xaqo pyoko’ne. Hwla pyoko’ kwle, qwka ami’ hwtvr pyoko’fi. Qwka ami’ pyoko’ kwle qo heñdvr ri’ku.  Heñdvr bwkele qo yorlu pwfi’ ho imila domi. 

Monday, February 8, 2016

Ato Neha mi ka Wqa Buuko

Abotani yama Tani ja, Tani dwrì mi bu’dvr kefiku yu. Myw buuduñ-buuduñ bute’ hekula Tani alíi-oho ja dùuliñ lamafi yu. Caló Rwgañ so Tani ka dola mi, topa’ tafiku hwfiku yu. Dofañ Canjañ Tani mi lutw’, “Nwka dola mi Caló Rwgañ ho topa’ yo; sudu so tolw’ tope.”

Miji’ aguñ pa:
“Murtu-durw, hintw-durw ho tolw tope
hwla gombfa
ñ afañ pa, gombi fikunwñ.”

Yama Tani diñ, hokoda hwla hiñka kulala dola mi Caló Rwgañ so topa’ yoma mi. Sudu ho Tani ja’ka dola mi gyalw’ bwfi yu; Arki taca’ pata, aró pwfo hopu pwta si duliñ bwla yu. Tani ka dola mi mòka ale’ ho lepu’ gwla, ho ami’ lo mi’pu’ bwla ja, Dazi Hartw ho aatw’.

Byatú-lwkañ, byarañ lwzi’ so, Gartw Tamañ ka ciciñ cila dùuko malo mantu' ho goha bwla, twrw mitu’ ho sudu daka Tani dola mi dulò bitw' yu. Ho twrw-twlo ho bíihi la, yapiñ-pilo ho bijo yufi yu. Hokw gompw ho duì la, habyañ ho bíihi la, ho hwra’ bíijo-bíijo binw-canw laru pa, donw-lañgo pa, bíipo lw’gwfi yu.

Hodiñ ho, ere’ hw saliñ la puro kwle, Gartw Tamañ hilú gwfi. Dwho kunwñ hindvr kuma, taho kunwñ hindvr kuma, ere’ si nw jana puro gwdo nw hila dugw duku yu. Kamì ho Pinw-Siyo, Arv Amfo, Popi Sarmiñ dùuliñ bwdu la luko kunwñ, “Wga ke gwdo nw; wqa bukiñ doke.”

Tubo hw hime si qwkw hwfi mi; Fabo hw tarv hime si qwkw hwfi yu, Myotw hw hime si qwkw hwfi,  Pifa hwtvr hime si qwkw sw hwfi yu. Diñgyañ sitvr qwkw hwfi yu, Sww hwtvr hime si qwkw hwfi yu. Mwlañ hw ohò mi cika swla dofiku yu. Abotani Yama Tani ja ce’xa lakuma yu.

Kapyo ho Tani mi bwdi dikvr swtw’ kutanwñ, Gartw Tamañ ohò gwkele, ohò ciya’ hala talu-sañgya mi gyaka swbyo sa, talò-sañgya mi gyaka swbyo sa hwfi kuta yu.

Talu Sañgya gyaka kwle ja Diñgya ka apúu pale’ domi, Sww ka apúu pale’ domi yu, Myotw ka apúu pale do, Piifa apúu pale do. Abotani sañgya si gyada’ yafi mi. Nwtañpa na hwke le, Abotani mi sarkuñ(ikuñ) hokw apúu mitu’ ho gage’ bifi nw, ho Tani apúu raage’ tw’mi co.



Ohò si Tani kwya swdo luke le,
“Kwdi-rwpw mi cañgya-rwpw,
Mwdo-rwpw mi, dogya-rwpw mi, 
Pwka swbyo sa,”
hwfi kwfi y
ù.

Abotani ja Talu rwpw mi pwfa finwñ, Talo rwpw mi pwfa finwñ, Tani kw’ swfwñ-swfañ hwdo Úì atañ kw’mi dumi yafi kwfi yu.

Tani kw’su kubyo ke hwka kwle ja,
“Mwri paji mi ji’ka Swsa,
Cañko pabfami bfaka swci,” hwfi kwfi yu.

Diñgyañ ka mwri byanwñ hw putu pa’kvr dadopa bfaliñ bwfi yu. Sww ka byanwñ hw pabu-paka’ jatw bwfi yu. Tani nwna mwci kunw hindvr lama da’fiku yu. Dofañ Cañjañ ja Abotani mi mwri jado jaka swko ho, mwri hokw bima pa tooro mi sa’gu lala la jaka dopa bifi nwñ. Palo-malo jakvr la kapa kuma tooro hw gofi kunwñ,
“Tani ka mwri paji si, jitvr yane ke,
Cañko pabya si byatvr yane ke,
Oho si Tani kw’su kuke,"
 hwla lukele,
Hokoda, Wga mi buuliñ-buuka kiñcirañ, sisi Tani ohò lufatema hwfi kwfi yù. 

Hokoda hwla lula la mwlañru ka lusu kunwñ:
“Diñgyañ Úì ohò pa buukoda
lwbañ poci pa buuliñ fidw ke hwfi,
Sww Úì ka lunwñ hw mò ohò pa buukoda
ala’ la’lo pa bufi dwbyo, hwfi.
Ho Gywnw kw’milo, harbfw so buliñ to,
Piifa kw’milo la’pyo pa buliñ to,
Alo Úì ja’kwmilo Adiñ pa buliñ to,
no Poñta kw’milo koga’ hopa buliñ to,
Myotw kw’mi lo, rufuñ hopa buliñ to,
no Tani kw’mi lo, canw laruñ so, hagvr twko lo,
donw laruñ so buliñ totwkwlo, hwka swbw fiku yu.

Kamì-kalo ho wqa buufi mikele, canw laruñ so, donw laruñ so wga bufi kumi. Hwka wqa hw Ato Neha pa dùuliñ tw’ku.

(Kenwbo: Pura Lailyang)


Saturday, February 6, 2016

Dorw Azañ


Ziro hw qunu gañda. Qunu gañda hw hempvr kaapyò do. Dorw ho hempvr laxw’ do. Roqe milo hapiñ-tabyañ adiñ da’tiñ bwtola dazi hetvr byo’liñma. Hwla mwfiho ada laxw’ yado. Dazi byo’liñfi ho hempyo do.


Dorw ho laxw’do jalo qunu gañda kapyo kaakañdo. Bije-more hw safi’-rwkí dùukañdu.

Wednesday, February 3, 2016

PAGVR PWLO

Sisi Pagvr pwlo áadoku. Pagvr pwlo ho níiti aji agvr mwdu, ho xuu agvr mi mwtì-mwmo du. Swka pwlo ho árù mwlañ mwdu. Árù mwfiho tamì dema-roma atañ mi bimpa’du.



Pagvr pwlo ho kutúu mwduta. Kutúu mwnwñ hw nw mi ludu nunu ciñdo ha? Hw aji kwdi mi hafañdo pa mwnwñ mi ludu. Sampya lo kwdi mi kabwdo la bohw-boxe la hafañdo pa mwdu.


Pagvr pwlo ho midiñ mwlañ mi mwfañ-mwda du. Hwla mwlala ayuma pa midiñ líikiñdo ku.

Tuesday, February 2, 2016

Jojuru Ahì


Jojuru ahì hw yorlu-balu ho dùudu. Jojuru ahì mi hime-axáa mwlañ hw dwdu. Jojuru ahì hw hempvr dwpyò do. Swka ahìko’  jojuru hw sulu ho mañdu. Si nesu malo mwlañ ho mañdu.


Hopa hime hw bíilo jojuru bwsi síine….

"Ato ato malo si, malo si,
Jojuru ahì do, ahì do;
Kekuru pado do, pado do,

Kenakuru kaarò do, kaarò do."


Monday, February 1, 2016

Aboloma mi Oho Bwkò

Abotani Nwkiñ Tani ja sañdvr laku mafì yu. Bwdí díkvr ko’la axwñ-amfwñ da'te’ hekula, hwra’ pa myw ako meka kwfi’ kwle Fakuñ Lomvr mi myw lapa bwfi. Fakuñ Lomvr ohò pa Aboloma mi bubwfi yu.

Aboloma ja Nikuñ darma do hwfikwfi’. Ali-ala' bíili-bele doopa’ swfi yu; loya-borba lopi ará do hwfì. Hopa, Abotani lufinwñ, “Loma mi pwro porgw la ba'pa’tafi, nikuñ darma dola.”

"Abotani ha, no qwmi nikuñ darma hwla ba'pa’ tafì hindomwlo, Wjí Diruñ ho ba'lw’ pe,” hwla lutw’.

Abotani hokoda hwla, Wjí Diruñ ho ba'lw’ ja’kele, Aboloma, maji mi, talò mi, ci'ri mi supu puliñ bitw’.


(Kenwbo: Pura Lailang)